တားဆီးစိန္ေခၚမႈမ်ားအား ျဖတ္သန္းေက်ာ္လႊားရင္း လူမႈအသုိင္းအဝုိင္းမ်ားအား ေဖးမကူညီျခင္း - Oxfam ၏ လူသားခ်င္းစာနာမႈလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ေဆာင္ေနသည့္ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ား

လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနသည့္အမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္ အခက္အခဲစိန္ေခၚတားဆီးမႈမ်ားကို ျဖတ္သန္းေက်ာ္လႊားရင္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျဖစ္ပြားေနေသာ ပဋိပကၡေဘးမ်ားႏွင့္ သဘာဝေဘးအႏၱရာယ္မ်ား၏ သက္ေရာက္မႈ ဒဏ္မ်ားကိုခံစားေနရသူမ်ားအား ကူညီေထာက္ပံ့ေပးလ်က္ ရွိပါသည္။

ပဋိပကၡေဘးအႏၱရာယ္မ်ား က်ေရာက္သည့္ အခါမ်ားတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားကို ေဘးဒုကၡ၏သားေကာင္မ်ား အျဖစ္သာ ရႈျမင္ေလ့ရွိၾကေသာ္လည္း တကယ့္လက္ေတြ႔တြင္မူ အမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္ အေရးေပၚ အေျခအေနမ်ားကို ပထမဦးဆံုးတုံ႔ျပန္ေဆာင္ရြက္ၾကသူမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။ လူသားခ်င္းစာနာ ေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ တံု႔ျပန္ေဆာင္ရြက္ျခင္းလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ အေတြ႔အၾကံဳမ်ားႏွင့္ စြမ္းေဆာင္ရည္မ်ားမွာ လြန္စြာမွ တန္ဖုိးၾကီးလွပါသည္။ ႀသဂုတ္လ ၁၉ရက္ေန႔တြင္ ကမၻာ့လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆုိင္ရာေန႔ကို က်င္းပၾကျပီး လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းမ်ားအတြက္ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ေဆာင္ေနသည့္ ကြ်န္မတုိ႕၏ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္မ်ားျဖစ္ေသာ ထက္ျမက္သည့္ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ေလးစားဂုဏ္ယူစြာျဖင့္ ခ်ီးက်ဴးဂုဏ္ျပဳၾကမည္ျဖစ္ပါသည္။

လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ လုပ္ကုိင္ရျခင္းသည္ ခက္ခဲရႈပ္ေထြး၍ အႏၱရာယ္လည္း မ်ားလွပါသည္။ ျမန္မာနုိင္ငံကဲ့သို႕ သဘာဝေဘးအႏၱရာယ္မ်ား၊ ကာလၾကာရွည္ ျဖစ္ပြားေနသည့္ ပဋိပကၡမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံတလႊားတြင္ ေရြ႔ေျပာင္း ေနထိုင္ၾကရမႈမ်ားရွိေနသည့္နုိင္ငံတြင္လည္း ထုိအခက္အခဲမ်ားကို ၾကံဳေတြ႕ရမည္မွာ မလြဲဧကန္ ျဖစ္ပါသည္ ။ ထိုသို႔စိန္ေခၚမႈ အခက္အခဲမ်ားရွိေနသည့္တိုင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ Oxfam အဖြဲ႔တြင္ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ကူညီလုပ္ကိုင္ေပးလ်က္ရွိသည့္ အမ်ိဳးသမီးဝန္ထမ္း ၇၁ ဦး ရွိပါသည္။ အဆိုပါ အေရအတြက္ ပမာဏမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ Oxfam ဝန္ထမ္းအားလံုး၏ ထက္ဝက္ေက်ာ္ပင္ျဖစ္သည္။ အခ်ိဳ႕မွာ ေျမျပင္စီမံကိန္းလုပ္ငန္း မ်ားအဆင္ေျပေခ်ာေမြ႕နုိင္ေစရန္အတြက္ ရံုးမ်ားမွေန၍ ကူညီေထာက္ပံ့ေဆာင္ရြက္မႈေပးေနျပီး အခ်ိဳ႕မွာ လုပ္ငန္းစီမံကိန္းမ်ားအား ရပ္ရြာေဒသမ်ားတြင္ ကြင္းဆင္းအေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ေနၾကသည္။ ထုိအမ်ိဳးသမီးဝန္ထမ္းမ်ားအားလံုးသည္ အကူအညီလိုအပ္ေနေသာ လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းမ်ားအေနျဖင့္ လိုအပ္ေသာ အသက္ကယ္ဆယ္ေရးအကူအညီမ်ားႏွင့္ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္မႈမ်ားရရွိေစရန္ အေရးပါေသာ အခန္းက႑မ်ားတြင္ ပါဝင္လုပ္ကုိင္လ်က္ရွိၾကသည္။

မမီးမီးထြန္းသည္ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ားေဆာင္ရြက္ေနေသာ အမ်ိဳးသမီး ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္ပါသည္။

 

အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးအေနျဖင့္ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ား ဝင္ေရာက္လုပ္ကိုင္ႏိုင္ရန္ မလြယ္ကူပါ။ မိသားစု၏ စိတ္ပူပင္စိုးရိမ္မႈမ်ား၊ လူမႈအသိုင္းအဝိုင္း၏ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မႈ အေပၚ ယံုၾကည္ခ်က္နည္းပါးမႈမ်ားက လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈလုပ္ငန္းမ်ားေဆာင္ရြက္သူအမ်ိဳးသမီးတိုင္း ၾကံဳေတြ႔ခံစားရသည့္ ကိစၥရပ္တစ္ခုုျဖစ္သည္။ ထို႔အျပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္ ကေလးျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ရန္ တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ အိမ္မႈကိစၥလုပ္ရန္ တာဝန္ရွိသူမ်ား၊ ခင္ပြန္းသည္အား ကူညီေထာက္ပံ့ရန္ တာဝန္ရွိသူမ်ား အစရွိသည္ျဖင့္ လူမႈအသုိင္းအဝုိင္းမ်ား၏ ေမွ်ာ္မွန္းသတ္မွတ္ခ်က္မ်ားကုိလည္း ရင္ဆိုင္ေက်ာ္လႊားေနရသည္။

“ကြ်န္မက အမ်ိဳးသားလုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြနဲ႔ အလုပ္လုပ္ရပါတယ္။ ေဘးအႏၱရာယ္ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္ေရး အသိပညာေတြေပးဖို႔ ေက်းရြာေတြအထိ အတူတူ ကြင္းဆင္းသြားရပါတယ္။ အဲဒါေတြက အစပိုင္းမွာ အရမ္းခက္ခဲခဲ့ပါတယ္။ ပတ္ဝန္းက်င္က ကြ်န္မေရွ႔မွာတင္ ကြ်န္မကို မေကာင္းေျပာၾကတယ္။ ဒီမိန္းကေလးေယာက္်ားေတြနဲ႔ အတူသြားလာေနထိုင္ေနတာ မင္းရည္းစားစကားေျပာတာနဲ႔ ျပန္ႀကိဳက္မွာပါ ဆုိျပီး ေျပာဆိုခံရတာေတြက အရမ္းနာက်င္ေစပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲ့စကားေတြကို လိုက္ခံစားျပီး စိတ္ညစ္ေနရင္ တကယ္အကူအညီလိုအပ္ေနတဲ့သူေတြကို ကြ်န္မ ထိထိေရာက္ေရာက္ကူညီႏိုင္မွာ မဟုတ္ေတာ့ဘူးေလ” ဟု Gender and Inclusion Officer အျဖစ္ လုပ္ကုိင္ေနသူ မေသာ္တာေအာင္က လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္သူ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦး အေပၚ ပတ္ဝန္းက်င္က ရႈျမင္ပံုအားရွင္းျပသည္။ “လူေတြအမ်ားၾကီး အသက္ဆံုးရံႈးခဲ့တဲ့ နာဂစ္ဆိုင္ကလံုးမုန္တိုင္းကို ကြ်န္မ ၾကံဳေတြ႔ခဲ့ရတယ္။ နာဂစ္ေၾကာင့္ ကြ်န္မ ေဆြမ်ိဳးေတြ၊ သူငယ္ခ်င္းေတြကို ဆံုးရံႈးခဲ့ရတယ္။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ ကြ်န္မ ေဘးအႏၱရာယ္ေလွ်ာ့ခ်ေရးနဲ႔ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈ လုပ္ငန္းေတြကိုလုပ္ေနတာပါ။ ကြ်န္မက သူမ်ားေတြကိုကူညီရတာ ေပ်ာ္တယ္။ အခု ကြ်န္မက Oxfam ရဲ႕ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈ လုပ္ငန္းအဖြဲ႔ရဲ႕အဖြဲ႔ဝင္လဲျဖစ္တယ္။ Oxfam မွာ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္လာဖို႔ စြမ္းအားေပးမႈေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္လို႔ ကြ်န္မခံစားရပါတယ္” ဟု မေသာ္တာေအာင္က ဆက္ရွင္းျပပါသည္။

လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ က႑အတြင္းတြင္ က်ား၊မ အခ်ိဳးညီမွ်ေစရန္အတြက္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားပိုမိုပါဝင္လုပ္ကိုင္လာႏိုင္ေစရန္ အေရးပါလွသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ က်ယ္ျပန္႔ေသာ အေတြ႔အၾကံဳမ်ား၊ အေတြးအျမင္မ်ားႏွင့္ စြမ္းရည္မ်ားသည္ ျပည္သူလူထု၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားအား ျပည့္စံုကိုက္ညီစြာ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေရးအတြက္ လိုအပ္သည္။ ပဋိပကၡမ်ားသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ အမ်ိဳးသားမ်ားအေပၚသက္ေရာက္မႈပံုစံမ်ား မတူညီၾကသည့္အတြက္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းေပးရန္ လုပ္ေဆာင္ရာတြင္လည္း မတူကြဲျပားခ်က္မ်ားအား ထည့္သြင္းစဥ္းစားရန္ လိုအပ္သည္။ ထိုသို႔ မတူကြဲျပားသည့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားအား ျပည့္စံုစြာျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ရန္အတြက္ Oxfam အဖြဲ႔သည္ အိမ္သာမ်ား ေရးဆြဲတည္ေဆာက္ျခင္း၊ ေရတြင္းေရကန္ ေရရရွိေရးေနရာမ်ား တည္ေဆာက္ျခင္းတို႔တြင္ လူအမ်ား၏ မတူညီေသာ လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ ပူပင္မႈမ်ားအား ထည့္သြင္းစဥ္းစားေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါသည္။ “စခန္းထဲမွာ ေနထိုင္တဲ့ အမ်ိဳးသမီး အမ်ိဳးသားေတြမွာ မတူညီတဲ့ အေျခအေနအမ်ိဳးမိ်ဳး ရွိၾကပါတယ္။ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာလုပ္ငန္းေတြေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦး အေနနဲ႔ အေရးေပၚ ပဋိပကၡအေျခအေနေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ကို နားလည္သေဘာေပါက္ျပီး ေျဖရွင္းေပးႏိုင္ဖို႔ ပိုလြယ္ကူပါတယ္” ဟု မမီးမီးက ဆိုသည္။

မေသာ္တာေအာင္ကလည္း “သဘာဝေဘးအႏၱရာယ္ ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္ေရးနဲ႔ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈလုပ္ငန္းေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မႈေတြ ပိုမိုလုိအပ္ေနပါေသးတယ္” ဟု ဆုိပါသည္။

မေသာ္တာနဲ႔ မမီးမီးတို႔ အပါအဝင္ အျခားေသာ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ဂုဏ္ျပဳၾကပါစို႔။